Page 53 - 2025-2029 Stratejik Plan
P. 53
DEVELİ BELEDİYESİ 2025-2029 STRATEJİK PLANLAMA
1468-1474’de Karaman’ın Osmanlı topraklarına katılmasıyla aynı adla bir eyalet kurularak
Develi Kazası bu eyaletin sınırları içinde yer almıştır.
1476 tarihli Karaman evkaf defterinde Develi, Ürgüp Kazasına bağlı nahiye olarak
kaydedilmiştir. 1500’de Develi bu statüsünü korumaktadır.
1502’de ise Karahisar-ı Develi Kazasının kurulmasıyla bu kazaya bağlanmıştır. 1518 tarihli
Karaman mufassal tahrir defterinde, eyalete bağlı kazaların birleştirilmesiyle kurulan altı sancak
kayıtlıdır. Bu altı sancaktan biri de Niğde Sancağıdır. Sancak, dört kazadan meydana gelmektedir.
Bunlar; Niğde, Karahisar-ı Develi, Andugı (Ortaköy- Altunhisar) ve Ürgüp’tür. Develi, bu
değişiklikle Niğde Sancağı dâhilindeki Karahisar-ı Develi Kazasına bağlı bir nahiye konumunu
almıştır.
1518-1584 yılları arasında çevre yerleşim birimlerine göre büyük bir gelişme gösteren
Develi, 1584’te bu kez Niğde Sancağına bağlı bir kaza haline gelmiştir.
Develi, 17 ve 18. Yüzyıllarda idarî açıdan kimi zaman Niğde kimi zaman ise Kayseri’ye
bağlı olmuştur. 26 Nisan 1667 tarihli bir arz tezkiresindeki bilgilere göre Niğde’ye bağlı iken 1712
tarihli bir fermanda Kayseri’ye bağlı olduğu görülmektedir.
Osmanlı Devleti Tanzimat’la birlikte gerçekleştirmeye çalıştığı merkeziyetçi devlet
anlayışının gereği olarak idari anlamda birtakım değişiklikler yapmıştır. Develi, konumu ve
büyüklüğü itibarıyla Kayseri’nin güney kır yerleşiminin merkezi konumundadır. Burada en önemli
faktör Erciyes Dağı’nın Kayseri ile güney kır yerleşimi arasında yer alması ve şehri bu bölgeden
ayırmasıdır. Bu durum idarî, askeri ve ticari yönden ikinci bir merkez ihtiyacı doğurmuş, bu görevi
ise 19. Yüzyılın ikinci yarısından itibaren Develi üstlenmiştir.
Develi Kazası, 19. Yüzyıl boyunca sürecek olan yeni statüsüne kavuşarak bu statü
günümüze kadar devam etmiştir.
Yeni idarî yapıda Ankara eyalet merkezi, Kayseri bu eyalete bağlı sancak, Develi de
Kayseri Sancağına bağlı bir kaza merkezi olmuştur. Ancak, zaman zaman eyalet sınırları ya da
Paşa Sancağı adı verilen eyalet merkezlerinde değişiklik yapılmıştır.
1848-1850 yılları arasında merkezi Yozgat olan Bozok Eyaleti kurulmuştur. 1851-1855’te
Ankara yeniden eyalet oldu. 1855-1859 yılları arasında ise Bozok ikinci kez eyalet yapıldı. Son
olarak 1860’ta eyalet olan Ankara bu statüsünü 19. Yüzyıl boyunca korudu. Bu değişiklikler
esnasında Bozok’un eyalet olduğu dönemlerde Kayseri Sancağı ve Develi Kazası Bozok Eyaletine
bağlı idi.
Bir yandan taşra yönetiminde bu tür düzenlemeler yapılırken diğer yandan da bu
düzenlemelerin tepkisiz kalmadığı görülmektedir. Uzun süren tepkiler bazı bölgelerde
ayaklanmalara kadar vardı. Bazı bölgelerde ise yeni idarî yapıya karşı mahalli eşraf çeşitli tepkiler
gösterilmiştir. Develi’nin Niğde Sancağından ayrılarak Kayseri Sancağına bağlanmasında da
benzer bir tepki görülmüştür.
Kaza müdürü ile birlik olan bazı kimseler, eskiden olduğu gibi yeniden Niğde’ye bağlanma
talebiyle dilekçe verdiler. Kayseri’den ayrılma yönünde dilekçe Meclis-i Vâlâ’da görüşülmüştür.
Meclis, tahkikat sonucu elde ettiği bilgilere dayanarak dilekçenin İstanbul’da bulunan bazı Develili
şahısların tahrikiyle verildiği, halkın ekseriyetinin bu düşüncede olmadığı, kazanın Tanzimat’ın
başlangıcından itibaren Kayseri Sancağına bağlı olarak hüsn-i idare olunmakta olduğu gerekçeleri
ile Develi’nin Kayseri’ye bağlı kalması yönünde karar verilmiştir.
Bu karar daha sonra Ankara Valisine ve Maliye Nezaretine bildirildi. Kayseri müstakil
sancak oluncaya değin (1914) Develi Kazasının Ankara’ya bağlılığı devam etmiştir.
GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE GÖREV YAPAN BELEDİYE
BAŞKANLARIMIZ
1 Nayip EFENDİ (1872 – 1877)
2 Nayip Mustafa EFENDİ (1878 – 1880)
3 Hacı Parsık AĞA (1882 – 1883)
4 Bekir EFENDİ (1891 – 1892)
5 Osman Ziya EFENDİ (1893 – 1894)
52

